Şizofreni Nedir? Belirtileri ve Tedavisi | 2021

Şizofreni Nedir?

Şizofreni nedir? Bir kişinin düşünme, hareket etme, duyguları ifade etme, gerçekliği algılama ve başkalarıyla ilişki kurma şeklini etkileyen kronik, şiddetli bir zihinsel bozukluktur. Bu zihinsel bozukluk, diğer büyük akıl hastalıkları kadar yaygın olmasa da, en kronik ve engelleyici olabilir.

Bu hastalığı yaşayanlar genellikle toplumda, işte, okulda ve ilişkilerde sorun yaşarlar. Korkmuş ve içine kapanık hissedebilirler ve gerçeklikle temaslarını kaybetmiş gibi görünebilirler. Yaşam boyu devam eden bu hastalık iyileştirilemez, ancak uygun tedavi ile kontrol altına alınabilir.

Yaygın inancın aksine şizofreni bölünmüş veya çoklu bir kişilik değildir. Şizofreni, bir kişinin neyin gerçek olduğunu hayalinden anlayamadığı bir tür akıl hastalığı olan psikozu içerir. Zaman zaman, psikotik bozukluğu olan insanlar gerçeklikle bağlarını kaybederler. Dünya, kafa karıştırıcı düşünceler, görüntüler ve seslerden oluşan bir karmaşa gibi görünebilir. Davranışları çok tuhaf ve hatta şok edici olabilir. Kişiliğinde ve davranışında ani bir değişikliğe sahip olan insanlar gerçeklikle bağlarını kaybettiklerinde meydana gelir, psikotik dönem denir.


Şizofreni
Şizofreni

Şizofreninin Belirtileri Nelerdir?

Şizofreni Belirtileri
Şizofreni Belirtileri

Erken Belirtiler

Bu durum genellikle erkeklerde ilk belirtilerini gençlerin sonlarında veya 20’li yaşların başında gösterir. Çoğunlukla 20’li ve 30’lu yaşların başındaki kadınları etkiler. Semptomların ilk başladığı ve tam psikozdan önceki döneme prodromal dönem denir. Günler, haftalar ve hatta yıllar sürebilir. Genellikle belirli bir tetikleyici olmadığından tespit edilmesi zor olabilir. Özellikle gençlerde yalnızca ince davranış değişikliklerini fark edebilirsiniz.

Sanrılar

Bunlar, gerçekliğe dayanmayan ve kişinin gerçekler gösterilse bile pes etmeyi reddettiği yanlış, karışık ve bazen garip inançlardır. Örneğin, sanrıları olan bir kişi, insanların düşüncelerini duyabileceklerine, kendilerinin Tanrı veya şeytan olduklarına veya insanların kafalarına düşünceler koyduklarına veya onlara karşı komplo kurduklarına inanabilir.

Bu makaleye de mutlaka göz atmalısınız ;)  Menopoz Döneminde Beslenme

Halüsinasyonlar

Bunlar gerçek olmayan hisleri içerir. Hastalarda en sık görülen halüsinasyon sesleri işitme halidir. Sesler kişinin davranışları hakkında yorum yapabilir, onlara hakaret edebilir veya emirler verebilir. Daha az yaygın olan türleri arasında olmayan şeyleri görmek, tuhaf kokuları koklamak, ağzınızda tuhaf bir tada sahip olmak ve vücudunuza hiçbir şey dokunmasa bile cildinizde hisler hissetmek yer alır.

Katatoni

Bu durumda kişi konuşmayı bırakabilir ve vücudu çok uzun süre tek bir pozisyonda sabitlenebilir.

Düzensiz Belirtiler

Bir anlam ifade etmeyen cümlelerde konuşmak veya saçma kelimeler kullanmak, kişinin iletişim kurmasını veya bir konuşma yapmasını zorlaştırır. Aralarında bariz veya mantıksal bağlantılar olmadan hızla bir düşünceden diğerine geçme eğilimi görülür. Yavaş hareket etme ve karar verememek gibi durumlar ortaya çıkabilir. Aşırı ama anlamsız yazmak gibi davranışlar gelişebilir.

Bazı hastalık belirtileri arasında ise; unutmak veya bir şeyleri kaybetmek, dönen hareketler sergileme, örneğin daireler çizerek adım atma veya yürüme gibi. Günlük manzaraları, sesleri ve duyguları anlamlandırmada sorun yaşamak da görülebilmektedir.

Kimler Şizofreniye Yakalanır?

Bu hastalığın kesin nedeni bilinmemektedir. Ancak kanser ve diyabet gibi şizofreni de biyolojik temeli olan gerçek bir hastalıktır. Araştırmacılar, bir kişinin bu rahatsızlığı yaşama olasılığını artıran bir dizi şeyi ortaya çıkardı, bunlara şunlar dahildir:

Genetik (kalıtım)

Bu hastalık ailelerde ortaya çıkabilir, bu da şizofreni olma olasılığının ebeveynlerden çocuklarına geçme olasılığının daha yüksek olduğu anlamına gelir.

Beyin kimyası ve devreleri

Hastalar, düşünceyi ve davranışı etkileyen belirli yolları veya sinir hücrelerinin “devrelerini” kontrol eden nörotransmiterler adı verilen beyin kimyasallarını düzenleyemeyebilir.

Beyin anormalliği

Araştırmalar, hastalarda anormal beyin yapısı buldu. Ancak bu rahatsızlıktan mustarip hastaların tümü için geçerli değildir. Hastalığı olmayan insanları etkileyebilir.

Bu makaleye de mutlaka göz atmalısınız ;)  Dermaterapi Cilt Yenileme Uygulamaları

Çevre

Viral enfeksiyonlar, marihuana gibi toksinlere maruz kalma veya oldukça stresli durumlar gibi şeyler, genleri hastalığa yakalanma olasılığını artıran insanlarda şizofreniyi tetikleyebilir. Şizofreni, gençlik ve genç yetişkinlik yıllarında meydana gelenler gibi, vücut hormonal ve fiziksel değişiklikler yaşadığında daha sık ortaya çıkar.

Şizofreniye Kadın ve Erkekler Yakalanır
Şizofreniye Kadın ve Erkekler Yakalanır

Şizofreni Teşhisi Nasıl Yapılır?

Hastalığın yukarıda belirtilen semptomları mevcutsa, doktor tam bir tıbbi geçmiş ve bazen de fizik muayene yapacaktır. Şizofreniyi özel olarak teşhis etmek için laboratuvar testleri bulunmamakla birlikte, doktor semptomların nedeni olarak başka bir fiziksel hastalığı veya zehirlenmeyi (madde kaynaklı psikoz) dışlamak için çeşitli testler ve muhtemelen kan testleri veya beyin görüntüleme çalışmaları kullanabilir.

Şizofreni Tedavisi

Şizofreni tedavisinin amacı semptomları hafifletmek ve tekrarlama veya semptomların geri dönme olasılığını azaltmaktır. Tedaviler şunları içerebilir:

İlaçlar

Bu hastalığı tedavi etmek için kullanılan birincil ilaçlara antipsikotikler denir. Bu ilaçlar şizofreniyi iyileştirmez, ancak sanrılar, halüsinasyonlar ve düşünme sorunları gibi en rahatsız edici semptomları hafifletmeye yardımcı olur.

Psikososyal terapi

İlaçlar semptomları hafifletmeye yardımcı olabilirken, çeşitli psikososyal tedaviler hastalığa eşlik eden davranışsal, psikolojik, sosyal ve mesleki sorunlara yardımcı olabilir. Terapi yoluyla hastalar ayrıca semptomlarını yönetmeyi öğrenebilir, relapsın erken uyarı işaretlerini belirleyebilir ve bir relaps önleme planı hazırlayabilir.

Hastaneye yatış

Hastaların çoğu ayakta tedavi edilebilir. Ancak hastaneye yatmak insanlar için en iyi seçenek olabilir:

  • Şiddetli semptomlar yaşayanlar,
  • Kendisine veya başkalarına kim zarar verebilecek olanlar,
  • Evde kendine bakamayanlar.

Şizofreni Önlenebilir Mi?

Bu hastalığı önlemenin bilinen bir yolu yok. Ancak erken teşhis ve tedavi, sık nüksetmeleri ve hastaneye yatışları önlemeye veya hafifletmeye yardımcı olabilir. Kişinin yaşamında, ailesinde ve ilişkilerinde kesintinin azalmasına yardımcı olabilir.

Bir önceki yazımız olan Dişleri Beyaz Göstermenin Yolları | 2021 başlıklı makalemizde diş fırçası ve macunu, diş için önemi ve diş sağlığı hakkında bilgiler verilmektedir.

Subscribe
Bildir
guest

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x